jamovi Nedir? Ücretsiz İstatistik Programı ve Özellikleri

jamovi nedir? jamovi, R üzerine kurulu, ücretsiz ve açık kaynaklı bir istatistik programıdır. Görünümü bir elektronik tabloya benzer: veri solda, sonuçlar sağdadır. Analizler menülerden seçilir ve ayar değiştikçe sonuçlar anında güncellenir. Kod yazmadan analiz yapmak isteyen öğrenciler ve araştırmacılar için tasarlanmıştır.

jamovi nedir?

jamovi, araştırmacılar ve istatistikçilerden oluşan bir topluluk projesidir. Hesapları arka planda R yapar; kullanıcı R bilmek zorunda değildir. Programın resmî yazımı küçük harfle “jamovi”dir.

Veri, analizler ve sonuçlar tek bir .omv dosyasına kaydedilir. Dosya yeniden açıldığında analizler ayarlarıyla birlikte geri gelir; bu, analizi başkasıyla paylaşmayı ve tekrarlamayı kolaylaştırır. jamovi CSV ve Excel dosyalarının yanında SPSS (.sav), Stata (.dta) ve SAS dosyalarını da açabilir.

Sözdizimi kipi açıldığında her analizin R kodu sonuçların üstünde gösterilir. Aynı analizler R’de jmv paketiyle çalıştırılabilir; menüden başlayıp koda geçmek isteyen için bu bir köprüdür.

Özellikleri ve hangi analizleri yapar?

Programla birlikte gelen analizler şunlardır:

• Betimsel istatistikler ve grafikler (histogram, kutu grafiği)
• Bağımsız örneklemler t-testi, eşleştirilmiş ve tek örneklem t-testi
• Tek yönlü ve faktöriyel varyans analizi, tekrarlı ölçümler, ANCOVA ve MANCOVA
• Parametrik olmayan karşılıklar: Mann-Whitney U, Wilcoxon, Kruskal-Wallis ve Friedman
• Korelasyon ve kısmi korelasyon; doğrusal regresyon; ikili, çok kategorili ve sıralı lojistik regresyon
• Çapraz tablolar ve ki-kare testleri, oran testleri, log-doğrusal regresyon
• Güvenirlik analizi, temel bileşenler analizi, açıklayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi

Modül kütüphanesi

Yerleşik analizlerin dışındaki yöntemler, programın içindeki modül kütüphanesinden ücretsiz kurulur. Modülleri topluluk geliştirir; meta-analiz, aracılık analizi ve yapısal eşitlik modelleri gibi yöntemler bu yolla eklenir. Bir modülün kalitesi ve bakımı geliştiricisine bağlıdır. Kullanmadan önce geliştiricisine, sürümüne ve belgesine bakın; raporda modülün ve kullandığı R paketinin adını yazın.

Kimler kullanır?

İstatistik derslerindeki öğrenciler, tez analizini ücretsiz bir programla yapmak isteyen lisansüstü öğrenciler ve SPSS lisansı olmayan araştırmacılar kullanır. Bulut sürümü kurulum gerektirmediği için bilgisayar laboratuvarlarında ve derslerde de kullanılır.

Ücretli mi?

Masaüstü sürümü her zaman ücretsizdir ve kaynak kodu açıktır (AGPL3; bazı bileşenler GPL2+; The jamovi project, 2026c). Tarayıcıda çalışan jamovi Cloud’un ücretsiz bir konuk planı vardır; oturum süresi ve erişim sınırlıdır. Ücretli Priority planı sınırsız oturum ve daha büyük veri setleri sunar. Teams planı kurumlar içindir ve fiyatı kuruma göre belirlenir (The jamovi project, 2026b; 7 Ekim 2026’da doğrulandı).

Nereden indirilir?

Masaüstü sürümü jamovi.org adresinden indirilir; güncel sürüm 28.7’dir (3 Ekim 2026; The jamovi project, 2026a). Windows, macOS ve Linux için sürüm vardır. Chromebook ve tabletlerde bulut sürümü kullanılır. Masaüstü sürümü internet bağlantısı olmadan çalışır ve veri bilgisayarınızda kalır.

Alternatifleri ve karşılaştırma

Program	Lisans ve kullanım	Öne çıkan yanı
jamovi	Ücretsiz, açık kaynak; menü	Anlık güncellenen sonuçlar, jmv paketiyle R’de çalışan kod, modül kütüphanesi
JASP	Ücretsiz, açık kaynak; menü	Klasik ve Bayesçi analiz yan yana
PSPP	Ücretsiz, açık kaynak; menü ve SPSS’e benzer sözdizimi	SPSS kullanıcıları için tanıdık arayüz
SPSS	Ücretli; menü ve sözdizimi	Base ve ek modüllerle geniş prosedür yelpazesi
R	Ücretsiz, açık kaynak; kod	Paketlerle genişleyen yöntem yelpazesi
Basira	Ücretsiz başlangıç, ücretli planlar; web tarayıcısında menü	Veriye göre test önerisi ve sonucun yorumlanması

jamovi ile JASP birbirine yakındır: ikisi de ücretsiz, menülü ve R tabanlıdır, ikisi de analizin R çağrısını gösterebilir ve modüllerle genişler. JASP Bayesçi analizleri klasik karşılıklarıyla yan yana sunar. jamovi’nin t-testleri de Bayes faktörü verebilir; jamovi’nin gösterdiği kod ise jmv paketiyle doğrudan R’de çalışır.

jamovi ile Basira arasındaki fark

jamovi’de test de, varsayım denetimleri de kullanıcı tarafından seçilir. Basira veriye göre test önerir, varsayımları kendiliğinden denetler ve sonucu yorumlar. Testi kendiniz seçmek ve R koduna geçmek istiyorsanız jamovi; analiz seçiminde ve yorumda yardım istiyorsanız Basira daha uygundur.

Sık sorulan sorular

jamovi ücretsiz mi?

Evet. Masaüstü sürümü her zaman ücretsiz ve açık kaynaklıdır. Bulut sürümünün ücretsiz konuk planının yanında ücretli planları vardır.

jamovi SPSS dosyalarını açar mı?

Evet. SPSS veri dosyalarını (.sav) açar; Stata, SAS, CSV ve Excel dosyalarını da okur.

jamovi mi JASP mi?

İkisi de ücretsiz, menülü ve R tabanlıdır. Bayesçi analizleri klasik analizle yan yana yapmak istiyorsanız JASP; gösterilen kodu doğrudan R’de çalıştırmak istiyorsanız jamovi daha uygundur.

jamovi’de yapısal eşitlik modeli kurulur mu?

Doğrulayıcı faktör analizi yerleşiktir. Yapısal eşitlik modelleri için kütüphaneden bir modül kurulur.